(Over)perfectionisme

Prikkelbaas | Psycholoog & prikkeldeskundige | Website |  + posts

Waar zal ik beginnen, niets lijkt goed genoeg als opening…

Ok, dat is wel heel flauw natuurlijk. Maar goed, soms moet je ergens gewoon aan beginnen.

En dus wil ik het eens hebben over perfectionisme. Tijdens mijn zelfonderzoek kwam ik namelijk tot de ontdekking dat ik zelf best wel perfectionistisch ben. Op het verlammende af. 

Nu is het grappige dat ik dat zelf niet zo verwacht had. Ik had een ander beeld bij wat perfectionisme is. Dat was in elk geval perfecter dan hoe ik er tegenaan keek. Jazeker, ik ben zo perfectionistisch over mijn eigen perfectionisme, dat ik mijn eigen lat dus niet haal (volg je me nog?). Dat voelt best wel tegenstrijdig. En bovendien nogal…verlammend.

In dit blog neem ik je mee in mijn zoektocht naar hoe dat nu precies werkt bij mij.

Weg ermee

Laatst schreef ik al over het volledig omgooien van mijn leven. Ik ontdekte al dat ik dat deed op momenten dat er onduidelijkheid was waar ik niet uitkwam, en dat ik ook niet om hulp kon vragen (want wie vragen stelt, is lastig, en lastig zijn, dat wil ik niet). Eigenlijk een soort vluchtgedrag. Maar daarmee was ik er nog niet.

Ik besloot wat beter te kijken naar wat ik nu precies doe op die momenten dat ik er vandoor wil. Daarbij betrapte ik een heel strenge innerlijke criticus. Die had eigenlijk maar een maatstaf: het moet perfect zijn. En alles wat niet perfect is, dat is waardeloos.

En alles wat waardeloos is, gaat linea recta de vuilnisbak in.

Ik heb ook maar een kans om dat voor elkaar te krijgen. Er mag niet geoefend worden. Er mag ook niet bijgesteld worden. Het moet in een keer goed. En anders: laat maar!

Blijkbaar. Eerlijk gezegd was ik me hier helemaal niet zo bewust van. Dacht dat ik gewoon deed waarvan ik dacht dat het goed was. Maar als ik goed kijk, zie ik overal de bewijsstukken liggen. Een hele afvalcontainer vol. Zo eentje die mensen voor hun bouwafval huren, niet die kleine grijze restafval containers.

Een paar voorbeelden:

Een nieuw programma dat niet meteen uitverkocht is: weg ermee. Als het al tot het punt komt dat ik ermee naar buiten kom. Want daarvoor zijn er al heel veel varianten gesneuveld. In verschillende stadia van afgerond: sommigen zijn niet meer dan een titel, terwijl anderen al zo goed als af zijn.

Een blog die weinig gelezen wordt: weg. Of sterker nog: een blog die niet 200% perfect verwoord is (en grappig, onderhoudend, inzichtgevend, etc) die blijft staan op mijn harde schijf en zal nooit gepubliceerd worden. Ik heb een er een hele map vol van.

Sinds kort maak ik ook een podcast. Daarvoor zijn er al een aantal plannen voor een podcast blijven liggen. Tot ik besloot er gewoon eentje te gaan maken. Ik heb al aardig wat ideeën voor afleveringen liggen. En ook al wat afleveringen die ik niet gepubliceerd heb. Of die ik tijdens het maken gestopt heb, omdat ze niet goed genoeg waren.

Terwijl ik dit zo op zit te schrijven, ondertussen gravend in die propvolle container, stel ik vast dat ik inderdaad wel iets van perfectionisme in mij blijk te hebben. Tegelijk denk ik ook: jeetje wat zonde. Zo ontzettend veel dingen waar ik tijdens het maken plezier in had. Dingen die misschien niet perfect zijn, maar nog steeds van waarde kunnen zijn.

Er dwars doorheen

Dit constant maar proberen een idioot hoge lat te halen werkt behoorlijk afremmend. Ik denk dat ik wel kan zeggen dat het me helemaal laat vastlopen. Het punt waarop ik denk dat het toch niet goed genoeg is lijkt steeds vroeger te komen. Waardoor ik dan regelmatig niet eens meer zin heb om ergens aan te beginnen. Dat is het punt waar ik me nu bevind. Aan ideeën geen gebrek (alleen geen goede, zegt die interne stem). Dus ga ik zitten duimen draaien. Youtube-videos kijken. Boeken lezen. Scrollen op social media. Alles om maar bij dat gevoel weg te komen.

Het brengt me niet verder, en dat frustreert me.

Na ruim twee weken op dat idee te hebben gekauwd, ben ik dat wel zat.

Ik wil het anders. Maar hoe dan?

Toen ik gisteren weer eens op Youtube aan het scrollen was, kwam ik een mooie uitspraak tegen die hier wel toepasselijk is: the only way out is through. De enige manier om eruit te komen, is er dwars doorheen te gaan. Inclusief alle bijbehorende ongemakken.

Het vereist actie. In beweging komen. Dat is best wel moeilijk, merk ik. Allerlei gedachten komen op: wat ga ik dan doen? Is dat wel het juiste om te gaan doen? Wat als het tegenvalt? En nog wat van dat soort gedachten. Maar weet je wat het is? Dat maakt voor nu allemaal niet zoveel uit. De beweging, dat is waar het om gaat. Daarom heb ik het klein gemaakt. Ik was al bezig met dit blog. Maar het bleef liggen, want er was in mijn hoofd een nog betere versie te maken. De eerste stap was alleen maar lezen wat ik al had geschreven. Meer niet.

Tot mijn verbazing merkte ik dat ik ineens bezig was met zinnen toevoegen. En voor ik het wist was ik al een uurtje bezig met het verder schrijven aan dit blog. Was het perfect? Nee. Maar er was wel beweging. En uiteindelijk was dit blog klaar voor publicatie.

Is het daarmee opgelost?

Nee. Het zal misschien wel altijd een struggle blijven. En misschien zit het er wel veel meer in om dat te accepteren. Alles wat de moeite waard is, kost nu eenmaal moeite. Daar verander je niets aan. Het enige dat je kunt doen is ermee werken. Misschien wordt het ooit makkelijk. Misschien ook niet. Maar bezig zijn is wel prettiger dan in dat lege niemandsland van niets-doen zitten.

En door naar de volgende.

Verder lezen

  • (Over)perfectionisme - Waar zal ik beginnen, niets lijkt goed genoeg als opening... Ok, dat is wel heel flauw natuurlijk. Maar goed, soms moet je ergens gewoon aan beginnen. En dus wil ik het eens hebben over perfectionisme. Tijdens mijn zelfonderzoek kwam ik namelijk tot de ontdekking dat ik zelf best wel perfectionistisch ben. Op het verlammende af. …
  • De neiging om je leven compleet om te gooien - Ken je dat? De neiging om je leven compleet om te gooien?Ik wel. Heb dat al meerdere keren gedaan.Sterker nog, ik voel nu, op dit moment heel sterk de neiging om dat te doen. Niet de eerste keer Dat is niet de eerste keer. De tel ben ik inmiddels kwijt. Ik deed het met werk,…
  • Ik gaf een masterclass over onderprikkeling en merkte halverwege dat ik het zelf niet op orde had - En daar zat ik dan. Midden in een masterclass over onderprikkeling die ik aan het geven was. Ik weet het nog heel goed. Het ging over je prikkelprofiel, en hoe dat matcht (of juist niet) met je omgeving, en dat wat je aan het doen bent. En terwijl ik dat zat te vertellen, kwam er…